De prijzen van consumentengoederen- en diensten waren in 2024 gemiddeld 3,3 procent hoger dan in 2023, maakt het CBS bekend. In 2023 was de inflatie 3,8 procent. De inflatie wordt gemeten als de ontwikkeling van de consumentenprijsindex (CPI) ten opzichte van het voorgaande jaar. De prijsontwikkelingen van huisvesting en tabak hadden de grootste bijdrage aan de inflatie in 2024.

Prijs van huisvesting hoger

De prijsontwikkeling van huisvesting had een belangrijke bijdrage aan de inflatie van 2024. De prijsontwikkeling van huisvesting wordt in de CPI voor zowel huurwoningen als eigen woningen gemeten aan de hand van de ontwikkeling van de woninghuren. In 2024 waren de woninghuren gemiddeld 3,7 procent hoger dan in 2023. In 2023 was de prijsstijging 2,5 procent.

Tabak duurder

Ook tabaksproducten hadden een grote bijdrage aan de inflatie. In 2024 was tabak 29,0 procent duurder dan het jaar ervoor. De prijsstijging is vooral het gevolg van accijnsverhogingen per april 2024. De accijns op 50 gram shag steeg van 10,83 euro naar 17,35 euro, de accijns op 20 sigaretten werd verhoogd van 5,87 euro naar 7,81 euro. Een accijnsverhoging werkt met wat vertraging door in de verkoopprijzen, omdat er in de eerste maanden na de accijnsverhoging nog tabaksvoorraden met oude accijnstarieven worden verkocht.

Prijzen meubelen en huishoudelijke artikelen lager

De prijsontwikkeling van woonproducten zoals meubelen en huishoudelijke artikelen had in 2024 een drukkend effect op de inflatie. Prijzen in deze productgroep waren 3,0 procent lager dan een jaar eerder. Deze daling komt met name door de prijsontwikkeling van meubelen en stoffering, huishoudtextiel en huishoudelijke artikelen.

Prijs voedingsmiddelen stijgt minder hard

De inflatie was in 2024 gemiddeld 3,3 procent. De gemiddelde prijsstijging was daarmee lager dan in 2023, toen consumentenproducten 3,8 procent duurder werden in een jaar tijd. Dit komt met name door de prijsontwikkeling van voedingsmiddelen. Voedingsmiddelen waren in 2024 gemiddeld 1,1 procent duurder dan een jaar eerder. In 2023 waren prijzen van voedingsmiddelen 12,1 procent hoger dan het jaar daarvoor.

Nieuwe methode energieprijzen

Voor het meten en verwerken van de energieprijzen in de CPI gebruikt het CBS vanaf juni 2023 een nieuwe methode. Het CBS publiceerde op dat moment een achtergrondartikel waarin het in meer detail uitlegt wat de overstap betekent voor de CPI, de inflatie en het gebruik van de CPI voor indexeringsdoeleinden.

Inflatie eurozone 2,4 procent

Het CBS publiceert twee verschillende cijfers voor inflatie. Een op basis van de consumentenprijsindex (CPI) en een op basis van de Europees geharmoniseerde consumentenprijsindex (HICP). Consumentengoederen en -diensten in Nederland zijn volgens de HICP in 2024 gemiddeld 3,2 procent duurder geworden. In 2023 was de inflatie volgens de HICP 4,1 procent. De inflatie in de eurozone daalde volgens voorlopige cijfers van 5,4 procent in 2023 naar 2,4 procent in 2024.

Verschil CPI en HICP

Om de inflatie tussen landen te kunnen vergelijken, berekenen de lidstaten van de Europese Unie (EU) een consumentenprijsindex volgens internationaal afgesproken definities en methoden. De Europese Centrale Bank gebruikt de HICP voor het monetaire beleid in de eurozone. Daarnaast maken de meeste landen nog een eigen, nationale prijsindex.

Het belangrijkste verschil tussen de CPI en de HICP voor Nederland is dat de HICP in tegenstelling tot de CPI geen rekening houdt met de kosten van het wonen in de eigen woning. In de CPI worden deze kosten berekend aan de hand van de ontwikkeling van woninghuren. Dit is echter niet het enige verschil. In een publicatie worden deze verschillen verder toegelicht.

In december zijn, voor zittingsdagen gecorrigeerd, 27 minder bedrijven failliet verklaard dan in november, meldt het CBS. Dat is een daling van 8 procent. Met het decembercijfer is ook het cijfer voor hele jaar bekend. In 2024 zijn volgens voorlopige cijfers 4 270 bedrijven failliet verklaard. Dat is ruim 30 procent meer dan in 2023.

Aantal faillissementen in de loop van 2024 niet verder opgelopen

Het aantal voor zittingsdagen gecorrigeerde faillissementen fluctueert aanzienlijk. Dalingen en stijgingen volgen elkaar snel op. Het aantal uitgesproken faillissementen piekte met 911 in mei 2013. Daarna zette een daling in en werd in augustus 2021 met 109 een laagterecord bereikt. Vervolgens nam het aantal faillissementen weer geleidelijk toe tot 2024. Gedurende 2024 is het aantal faillissementen niet verder opgelopen. In december 2024 lag het aantal faillissementen lager dan in dezelfde maand een jaar eerder. Dat is voor het eerst na april 2022.

In 2024 zijn 4 270 bedrijven failliet verklaard

In 2024 zijn, niet gecorrigeerd voor zittingsdagen, 4 270 bedrijven en instellingen, inclusief eenmanszaken, failliet verklaard. Dat is 30,5 procent meer dan in 2023. Toen bedroeg het aantal faillissementen 3 272. Het aantal faillissementen in 2024 was het hoogste aantal in 8 jaar. De piek in het aantal faillissementen, van 9 431, werd tijdens de eurocrisis in 2013 bereikt. Het laagste aantal sinds de start van de statistiek in 1981 werd in 2021 genoteerd, namelijk 1 818.

Sterkste stijging faillissementen in de specialistische dienstverlening

Net als in voorgaande jaren had de handel, met 811, de meeste faillissementen in 2024. Daarna volgde de bouwnijverheid met 618 en de specialistische dienstverlening met 509 faillissementen. Deze bedrijfstakken zijn qua aantal bedrijven ook de grootste. In vrijwel alle bedrijfstakken gingen er meer bedrijven failliet dan in 2023.

Absoluut gezien was de stijging van het aantal faillissementen het sterkst in de specialistische dienstverlening. In 2024 gingen hier 157 bedrijven en instellingen meer failliet dan in 2023. Vooral bij concernholdings, concerndiensten, managementadvies, architecten- en ingenieurs was het aantal faillissementen hoger dan een jaar eerder. Met een stijging van 139 faillissementen volgde de bouwnijverheid als tweede. De toename is vooral toe te schrijven aan de gespecialiseerde bouw (waaronder bouwinstallatie- en afwerkingsbedrijven). In de handel bedroeg de stijging 129. Dat betrof vooral groothandelsbedrijven.

In vrijwel alle provincies meer bedrijven failliet

In vrijwel alle provincies zijn in 2024 meer bedrijven failliet verklaard dan in 2023. Het grootst was de stijging in Noord-Holland met 222 bedrijven. Daarna volgden Zuid-Holland en Noord-Brabant. De provincies Zuid-Holland, Noord-Holland en Noord-Brabant telden de meeste faillissementen, maar ook de meeste bedrijven.

De 'Landelijke Landbouwnormen 2024' zijn beschikbaar. Hierin vindt u de normbedragen voor 2024 voor de meest gangbare kostenposten, en voor bepaalde bedrijfsmiddelen en voorraden voor agrarische bedrijven.

Deze normen gelden alleen voor ondernemers en alleen voor agrarische activiteiten in Nederland. Ondernemers moeten de normen gebruiken om de jaarwinst van het bedrijf te bepalen en aan te geven in de aangiften inkomstenbelasting en vennootschapsbelasting.

Aan de 'Landelijke Landbouwnormen 2024' werkten mee:

• KAVB: Koninklijke Algemeene Vereeniging voor Bloembollencultuur
• LTO Nederland: Land- en Tuinbouworganisatie Nederland
• SRA: Samenwerkende Registeraccountants en Accountants-administratieconsulenten
• De TAAK: Tuinbouw Accountants en Administratie Kantoren
• VLB: Vereniging van Accountants- en Belastingadviesbureaus

Ondernemers krijgen de komende 2 jaar meer ruimte om met belastingvoordeel te investeren in energiezuinige technieken. In 2025 is hiervoor € 431 miljoen beschikbaar, een verhoging van € 172 miljoen, vergeleken met 2024. In 2026 is dit € 460 miljoen. Zo geeft de overheid met de Energie-investeringsaftrek (EIA) een sterke prikkel aan energiebesparing, CO2-vermindering en duurzame economische groei. 

Belastingvoordeel op investeringen

De Energielijst is de basis van de EIA. Op deze lijst staan verschillende innovatieve, energiebesparende en duurzame energietechnieken. Bedrijven die investeren in bedrijfsmiddelen van de Energielijst, kunnen 40% van de investeringskosten aftrekken van hun fiscale winst. En hebben daardoor belastingvoordeel. 

Wijzigingen in de Energielijst

Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) past de lijst elk jaar aan. Voor 2025 zijn er bedrijfsmiddelen toegevoegd en verwijderd. Ook zijn de eisen van een aantal investeringen aangepast.

Onder bepaalde voorwaarden wél Energie-investeringsaftrek

Zo is bijvoorbeeld bij investeringen in zonnepanelen voor elektriciteitsopwekking het niet langer verplicht dat deze aangesloten zijn op een kleinverbruikersaansluiting (maximaal 3 x 80 ampère). Hierdoor hebben bedrijven die investeren in een zonnepaneelsysteem op een grootverbruikersaansluiting en hiervoor geen SDE++-subsidie kunnen krijgen, nu onder bepaalde voorwaarden wél belastingvoordeel van de EIA.

Aansluiten bij marktontwikkelingen

Enkele bedrijfsmiddelen op de Energielijst zijn daarnaast aangepast om beter aan te sluiten bij marktontwikkelingen. Voorbeelden zijn: 

• bedrijven die investeren in warmtepompen voor gebouwen. Zij moeten nu voldoen aan hogere Seasonal Coëfficiënt Of Performance( SCOP)-eisen;
• investeringen in warmtepompen. Door de warmtepompen uit te breiden met een extra temperatuurstap, krijgen ook deze nu belastingvoordeel;
• hogere maximale investeringsbedragen voor isolatie in bestaande constructies en isolerende beglazing. Door stijgende marktprijzen stijgt zo ook het belastingvoordeel op deze investeringen.

Toevoeging van boilersysteem op ijzerbrandstof

De overheid wil de introductie van technisch bewezen innovaties sterk ondersteunen. Een opvallende toevoeging aan de lijst is het boilersysteem op ijzerbrandstof. Dit innovatieve systeem kan gasgestookte boilers vervangen. Het systeem levert daarmee een belangrijke bijdrage aan de energietransitie, de overgang van fossiele brandstof naar duurzame energie.

Slimme energiesystemen en netbalancering verwijderd

Het verdienmodel voor technieken die bijdragen aan het in balans houden van vraag en aanbod van elektriciteit op het elektriciteitsnet (netbalancering) wordt steeds aantrekkelijker. Bij sommige investeringen is de terugverdientijd inmiddels minder dan 5 jaar. Om deze reden zijn investeringen in een 'intelligent lokaal energienetwerk' (smart grid) en netbalancering door actieve sturing van installaties van de lijst gehaald. Voor deze investeringen krijgen bedrijven geen belastingvoordeel meer.